O jedną trzecią krótsze przerwy w dostawach energii, niższa emisja CO2 i więcej energii z OZE – to efekty wdrożenia rozwiązań smart grid w Energa-Operator. Całkowity koszt projektu to 277 mln zł.
Energa-Operator zakończyła kluczowy etap projektu unowocześniania sieci średniego napięcia. Trwał on od roku 2017 i był możliwy dzięki dofinansowaniu ze środków unijnych. Wdrożenie rozwiązań smart grid pozwoliło na znaczącą poprawę działania sieci, większą od zakładanej na starcie projektu.
– Skrócenie czasu przerw w dostawach prądu to jeden z najważniejszych czynników dla naszych klientów. Brak zasilania to dla odbiorców – czy to indywidualnych czy firm – rzecz mocno uciążliwa. Bardzo nam zależało na poprawieniu tego wskaźnika. Obecnie możemy się pochwalić jednym z najniższych w kraju – mówi Robert Świerzyński, prezes Energa-Operator. Szybsza reakcja na awarie i ograniczenie czasu przerw w dostawach energii podnosi komfort życia mieszkańców oraz ułatwia prowadzenie działalności przedsiębiorstwom. Ma to ogromne znaczenie społeczne i biznesowe, dlatego będziemy kontynuować projekty poprawiające bezpieczeństwo sieci.
Redukcja emisji CO2
Wdrożenie rozwiązań smart grid pozwoliło zmniejszyć nie tylko czas awarii, ale w konsekwencji także zaoszczędzić 185,4 MWh rocznie energii, którą w tym czasie może dodatkowo przyjąć sieć.
– Oznacza to, że o tyle więcej energii z OZE jesteśmy w stanie przyjąć do systemu. Dzięki temu energia elektryczna w naszej sieci jest bardziej „zielona” – podkreśla Tomasz Korda, kierownik biura projektów i innowacji Energa-Operator.
Kolejnym krokiem w kierunku bardziej ekologicznej energii jest też ograniczenie emisji CO2 o 150,6 ton. Lepsze możliwości diagnozowania stanu sieci i skrócenie czasu reakcji na niespodziewane zdarzenia przyczyniło się także do znaczącego ograniczenia zużycia energii pierwotnej. Wskaźniki zostały oficjalnie potwierdzone podczas kontroli Ministerstwa Klimatu i Środowiska.
– Wyniki są o 90 procent lepsze od zakładanych na początku realizacji projektu – dodaje Tomasz Korda.
Rozwiązania istotne dla OZE
Kluczowym elementem projektu przebudowy sieci do standardu smart grid było wdrożenie systemu SCADA/ADMS. System ten pozwala na centralne, automatyczne zarządzanie siecią elektroenergetyczną. Jego głównym zadaniem jest zdalne sterowanie i diagnostyka sieci.
– Funkcje SCADA okazały się szczególnie istotne dla procesu przyłączania rozproszonych źródeł energii, jakimi są OZE. System umożliwia zaawansowaną kontrolę przepływu mocy, co ułatwia zdalne zarządzanie tego typu instalacjami wraz ze zmieniającymi się warunkami pogodowymi oraz sytuacją na sieci – mówi Łukasz Goliński, ekspert ds. SCADA/ADMS w Energa-Operator.
Częścią projektu była także budowa magazynu energii w Czernikowie. Jego pojemność to 2 MWh, a moc 1 MW. Stabilizuje on pracę dużej farmy fotowoltaicznej, mogącej wytwarzać nawet 3,5 GWh rocznie.
Standardy smart grid
Szybka realizacja projektu przebudowy sieci do standardów smart grid poprzez instalowanie inteligentnego opomiarowania i automatyzację sieci nie byłaby możliwa bez wsparcia unijnego. Koszt inwestycji wyniósł 277 mln zł, z czego na dofinansowanie przypadło 166 mln zł. Koszty kwalifikowane do dotacji wyniosły 196 mln zł, a Unia Europejska sfinansowała 85 proc. z nich. Ostatnia transza, 8,6 mln zł, trafiła do spółki w lipcu.
– To największa jak dotychczas dotacja pozyskana w ramach projektów realizowanych z dofinansowaniem ze środków unijnych w perspektywie 2014–2020 – podkreśla Karolina Błaszak-Lasota, dyrektor pionu finansów i regulacji Energi-Operator.
To nie koniec inwestycji Energa-Operator w rozwój sieci. Spółka rusza z projektem podniesienia standardu sieci w województwach mazowieckim i warmińsko-mazurskim.
W sumie Plan Rozwoju Energa-Operator na lata 2023–2028 zakłada przeznaczenie aż 3,3 mld zł na rozbudowę sieci wysokiego napięcia i podniesienie jej możliwości do standardu smart grid.
Inteligentna sieć wsparciem dekarbonizacji gospodarki
Rozbudowa inteligentnych sieci jest bardzo istotna dla polskiej gospodarki. To jeden z kluczowych elementów transformacji energetycznej, zakładającej szybką dekarbonizację przemysłu.
Smart grid pozwala na zwiększenie liczby i mocy przyłączonych OZE oraz zmniejszenie liczby przypadków włączeń źródeł fotowoltaicznych czy wiatrowych w momencie nadprodukcji. Wpisuje się w ten sposób w unijne cele redukcji emisji CO2 o 55 proc. do 2050 r. (Fit for 55) czy założone w dyrektywie RED III dojście do 2030 r. do punktu, w którym 42,5 proc. energii zużywanej w UE będzie pochodzić z OZE. Już dziś spółka może pochwalić się największą mocą zainstalowaną OZE w Polsce.
