Jakie powinno być miejsce przemysłu obronnego w ramach polityk ESG banków? Odpowiedź na to pytanie próbuje dać raport POLSIF „Czy finansowanie obronności może być zrównoważone?”, opublikowany 17 września 2026 r. Zdaniem autorów i liderów bankowości, zrównoważone finansowanie i bezpieczeństwo państwa nie muszą się wykluczać – przeciwnie, odpowiedzialnie zaprojektowane instrumenty ESG mogą wspierać rozwój krajowego przemysłu obronnego.
ING Bank Śląski: liczy się odróżnienie legalnych potrzeb obronnych od ryzyka nadużyć
Dla Grupy ING kluczowe pytanie nie brzmi już „czy”, lecz „jak” finansować sektor obronny – z zachowaniem procedur należytej staranności i kontroli ryzyk ESG. Wiceprezes banku ING, Joanna Erdman, podkreśla, że odpowiedzialne podejście oznacza rozróżnienie między wspieraniem legalnych potrzeb bezpieczeństwa a finansowaniem działań niosących ryzyko naruszeń prawa międzynarodowego.
Bezpieczeństwo państwa oraz odporność gospodarki są dziś fundamentem stabilnego i długoterminowego rozwoju. Z perspektywy instytucji finansowej wspieranie tych obszarów ma szczególne znaczenie. Dlatego dyskusja o finansowaniu obronności nie powinna koncentrować się na pytaniu, czy sektor obronny może być finansowany przez instytucje finansowe, lecz jak robić to odpowiedzialnie, transparentnie i z uwzględnieniem ryzyk ESG. Raport POLSIF pokazuje, że obronność i zrównoważony rozwój nie muszą się wykluczać.
Grupa ING dopuszcza finansowanie wybranych działalności i transakcji związanych z sektorem obronnym, pod warunkiem spełnienia wymogów dotyczących kontroli eksportu, sankcji oraz odpowiednich procedur należytej staranności. Kluczowe jest rozróżnienie między wspieraniem legalnych potrzeb obronnych, a finansowaniem działań mogących prowadzić do istotnych negatywnych skutków społecznych lub naruszeń prawa międzynarodowego. Takie podejście pozwala łączyć cele bezpieczeństwa z odpowiedzialnym zarządzaniem ryzykiem i tworzeniem długoterminowej wartości dla interesariuszy – mówi Joanna Erdman, Wiceprezes Zarządu, ING Bank Śląski.
mBank: potrzebny kapitał na zdolności produkcyjne, nie tylko zamówienia
Prezes mBanku, Cezary Kocik, zwraca uwagę na inny wymiar debaty – to, jak szybko wydatki na obronność przekładają się na realne moce wytwórcze. Postuluje też konkretne rozwiązanie systemowe, które miałoby ułatwić finansowanie inwestycji w sektorze.
W dyskusji o obronności najczęściej rozmawiamy o tym, ile pieniędzy przeznaczamy na bezpieczeństwo. Tymczasem równie ważne jest przecież to, jak szybko i skutecznie potrafimy te środki zamienić w realne zdolności produkcyjne. Zamówienia dla armii są niezbędne, tyle że same nie zbudują nowych linii produkcyjnych, nie zwiększą mocy wytwórczych i nie przyspieszą rozwoju technologii. Do tego potrzebny jest kapitał. Rekordowe wydatki na obronność, środki z programu SAFE i potencjał krajowych przedsiębiorstw mogą być silnym impulsem rozwojowym dla całej gospodarki Polski.
Coraz częściej dostrzegamy również, że odpowiedzialne finansowanie obronności i budowanie bezpieczeństwa państwa mogą i powinny iść w parze z wysokimi standardami zarządzania oraz odpowiedzialności biznesu. Powinniśmy więc wszyscy robić to, co w naszej mocy, żeby usuwać bariery podnoszące koszt finansowania inwestycji. Dlatego postuluję wyłączenie z podatku bankowego aktywów finansujących kwalifikowane projekty obronne oraz technologie podwójnego zastosowania. O sile gospodarki i bezpieczeństwa decyduje nie tylko suma pieniędzy, ale także zdolność do szybkiego uruchamiania kapitału tam, gdzie jest najbardziej potrzebny – podkreśla Cezary Kocik, Prezes Zarządu, mBank.
BGK: zrównoważony rozwój wymaga uwzględnienia odporności gospodarki na zagrożenia
Z perspektywy Banku Gospodarstwa Krajowego finansowanie sektora obronnego wykracza dziś poza kwestie bezpieczeństwa – to również inwestycja w innowacje, kompetencje technologiczne i krajowe łańcuchy dostaw. Pierwsza Wiceprezes BGK, prof. zw. dr hab. Marta Postuła podkreśla, że zrównoważony rozwój wymaga dziś uwzględnienia odporności gospodarki na zagrożenia, nie tylko aspektów środowiskowych i społecznych.
Zmieniające się uwarunkowania geopolityczne sprawiają, że sektor obronny staje się coraz ważniejszym elementem polityki rozwojowej państwa. Jego znaczenie wykracza dziś poza kwestie bezpieczeństwa, obejmując także rozwój przemysłu, innowacji, kompetencji technologicznych oraz krajowych łańcuchów dostaw.
W tym kontekście kluczowe staje się zapewnienie skutecznych mechanizmów finansowania przedsięwzięć, które budują długoterminowy potencjał gospodarczy kraju. Szczególnie istotne jest wspieranie inwestycji zwiększających zdolności produkcyjne, stymulujących transfer technologii oraz wzmacniających współpracę pomiędzy sektorem publicznym, nauką i biznesem.Zrównoważony rozwój wymaga dziś spojrzenia uwzględniającego nie tylko aspekty środowiskowe i społeczne, ale również odporność gospodarki na szoki i zagrożenia. Dlatego tak ważne jest tworzenie ram pozwalających odpowiedzialnie kierować kapitał do projektów, które jednocześnie wzmacniają bezpieczeństwo oraz konkurencyjność gospodarki w długim okresie – zauważa prof. zw. dr hab. Marta Postuła, Pierwsza Wiceprezes Banku Gospodarstwa Krajowego (BGK).
Raport POLSIF „Czy finansowanie obronności może być zrównoważone?
Pełny raport POLSIF „Czy finansowanie obronności może być zrównoważone? Zarysowanie kluczowych wyzwań i przykłady dobrych praktyk” zawiera znacznie szerszą analizę – od ram regulacyjnych, przez pozytywne i negatywne oddziaływania sektora obronnego w wymiarze ESG, po narzędzia należytej staranności dla instytucji finansowych.
To pierwsze tak kompleksowe opracowanie na polskim rynku, które ma pomóc bankom ustrukturyzować podejście do finansowania obronności, a firmom z tego sektora – zrozumieć oczekiwania instytucji finansowych. Premiera raportu odbyła się 17 września 2026 r. podczas POLSIF Sustainable Finance Forum.
Raport dostępny jest do pobrania na stronie POLSIF.
