Mute od lat projektuje biura przyszłości, a dziś pokazuje, jak tę wizję przekłada na liczby i fakty. Najnowszy raport ESG to zapis dojrzewania firmy do roli eksperta w odpowiedzialnym projektowaniu i zarządzaniu wpływem na otoczenie – o kulisach tego procesu opowiada w rozmowie z ESG Trends Małgorzata Hermanowicz, Sustainability Manager, Mute.
REDAKCJA: Firma Mute właśnie opublikowała raport zrównoważonego rozwoju za 2024 rok. Jak wyglądały prace nad tym dokumentem w porównaniu z raportem za 2023 rok i jakie nowości wprowadziliście w tegorocznej publikacji?
MAŁGORZATA HERMANOWICZ: To jest już drugi raport zrównoważonego rozwoju w Mute. Jak to zwykle bywa przy tego typu dokumentach, przygotowania zaczęliśmy odpowiednio wcześniej. Kluczowe było zbieranie i porządkowanie informacji. Samo opracowywanie treści i opisywanie wskaźników rozpoczęliśmy pełną parą w czerwcu i intensywnie pracowaliśmy nad nimi przez całe wakacje, mając już gotową strukturę raportu.
Jeśli porównamy raporty za 2023 i 2024 rok, widać, że są spójne pod względem formy i idą podobnym tropem. Równocześnie wprowadziliśmy kilka nowych elementów, które będziemy rozwijać także w kolejnych latach. Najważniejszą zmianą jest pierwsza część raportu, w której szerzej opisujemy model biznesowy naszej firmy.
Mute zajmuje się produkcją adaptowalnych systemów do biur. Naszym celem jest tworzenie rozwiązań rekonfigurowalnych, których cykl życia można maksymalnie wydłużać. Właśnie ten aspekt – wydłużanie życia produktu dzięki jego elastycznej konstrukcji – jest kluczowym tematem nowej części raportu. To obszar, do którego firma dojrzewała przez ostatnie lata, stopniowo budując produkt odpowiadający tym założeniom. Dlatego ten element pojawił się dopiero w tegorocznej publikacji.
Kolejne części raportu mają już bardziej standardowy charakter. Skupiają się na kwestiach środowiskowych, obszarze zatrudnienia i wpływie firmy na społeczności lokalne, a następnie na zagadnieniach związanych z zarządzaniem całym przedsiębiorstwem.
Jeśli chodzi o emisje, monitorujemy zarówno zakres pierwszy i drugi, jak i – co szczególnie wymagające – zakres trzeci. Zrobiliśmy to zarówno w 2023, jak i w 2024 roku.
Podobnie jak w przypadku wielu innych firm, nasze największe emisje znajdują się właśnie w obszarze zakresu 3. I to jest dziś nasze największe wyzwanie – opracowanie planów ich redukcji – Małgorzata Hermanowicz, Sustainability Manager, Mute
R: Firma Mute nie jest jeszcze objęta obowiązkowym raportowaniem, ale zmierzacie w tym kierunku. Z czego wynika chęć wcześniejszego poddania się, jak by nie było, dosyć skomplikowanym wymogom raportowania?
MH: W tym roku podjęliśmy decyzje odniesienia raportu do standardów GRI. W przyszłości planujemy jeszcze mocniej standaryzować dane, aby całość była jeszcze bardziej profesjonalna.
Rzeczywiście jako firma nie mamy formalnego obowiązku raportowania. Robimy to w pełni dobrowolnie, ponieważ sami dostrzegamy wagę tego procesu, a jednocześnie wiemy, że jest to istotne również dla naszych klientów – jesteśmy firmą o charakterze międzynarodowym i raportowanie aspektów związanych ze zrównoważonym rozwojem to standard dla wielu firm z którymi współpracujemy. Często pytają nas, czy posiadamy raporty, czy możemy podzielić się informacjami o śladzie węglowym, a także czy mamy wyliczony ślad środowiskowy naszych produktów. Wszystkie te dane znalazły się już w tegorocznej publikacji.
Oczywiście wiemy, że przed nami wciąż wiele elementów do dopracowania. Samo raportowanie traktujemy jednak jako efekt końcowy, swego rodzaju „wisienkę na torcie”. To forma podsumowania – snapshot tego, czym firma jest i co robi – natomiast działania rozwojowe dzieją się na co dzień, niezależnie od dokumentu.
R: W tegorocznej edycji znalazł się również obszar poświęcony analizie istotności.
MH: Na razie potraktowaliśmy go jako wstępny – przeanalizowaliśmy interesariuszy i zidentyfikowaliśmy tematy, wokół których będziemy chcieli w przyszłości budować konkretne cele. Opis tej analizy zamieściliśmy w części dotyczącej zarządzania (Governance). W kolejnych latach planujemy ją rozwijać i stopniowo przekładać na konkretne zobowiązania.
R: Jakie są według Pani najważniejsze wnioski i dane, które warto podkreślić z tegorocznej publikacji? Z jakich działań jesteście najbardziej zadowoleni?
MH: Pierwszy rozdział raportu, w którym opisujemy model biznesowy naszej firmy, to część, z której jesteśmy szczególnie dumni. W pewnym sensie wykracza ona poza standardowe ramy raportowania zrównoważonego rozwoju, bo pokazuje nasz model jako oparty na innowacyjnym projektowaniu. To swoista obietnica, jaką daje nasz produkt.
W raporcie zamieściliśmy studium przypadku, które opracowaliśmy i szczegółowo policzyliśmy. Pokazujemy w nim różnicę między sytuacją, w której firma kupuje nasze produkty całkowicie od nowa, a scenariuszem, w którym decyduje się na ich rekonfigurację – raz, a następnie po raz kolejny. Analizujemy w tym ujęciu m.in. ile materiałów i energii jest potrzebnych do produkcji nowych modułów w porównaniu z ich ponownym wykorzystaniem. Tego rodzaju case study jest naszym wyróżnikiem – czymś, co odróżnia raport Mute od wielu innych publikacji w obszarze ESG. I właśnie ten kierunek chcemy rozwijać dalej, m.in. poprzez analizy LCA, czyli ocenę cyklu życia produktów.
Drugi ważny element dotyczy zarządzania środowiskowego w naszej fabryce w Galewie. To nowoczesny budynek o najwyższej klasie efektywności energetycznej, wyposażony w panele fotowoltaiczne. Posiadamy certyfikat ISO 14001 oraz ISO 9001, z czego również jesteśmy dumni.
Jeśli chodzi o emisje, monitorujemy zarówno zakres pierwszy i drugi, jak i – co szczególnie wymagające – zakres trzeci. Zrobiliśmy to zarówno w 2023, jak i w 2024 roku. Podobnie jak w przypadku wielu innych firm, nasze największe emisje znajdują się właśnie w obszarze zakresu 3. I to jest dziś nasze największe wyzwanie – opracowanie planów ich redukcji. Wiemy, że będzie to wymagało ścisłej współpracy z dostawcami oraz pracy nad komponentami, z których powstają nasze produkty. To proces, który będzie angażował praktycznie wszystkie obszary firmy.
R: Jak zatem wyglądają Wasze postępy w redukcji emisji?
MH: Nasze całkowite emisje, patrząc globalnie, mają trend wzrostowy, co wynika z rozwoju biznesu. Jednak, jeśli przeliczymy je na wyprodukowany produkt czy na jednego pracownika, widać spadki – monitorujemy bowiem również intensywność emisji. To dla nas ważny wskaźnik.
Jednocześnie chcemy wypracować plan redukcji emisji w ujęciu absolutnym. Zależy nam, aby był on oparty na rzetelnych podstawach naukowych, a nie na deklaracjach „z powietrza”, typu: do 2050 roku obniżymy emisje o 40%, bo akurat tak wypada powiedzieć. Pracujemy nad tym, aby nasze cele były wiarygodne i rzeczywiście możliwe do zrealizowania.
R: Jak dziś powinno wyglądać projektowanie w duchu ESG? Dzisiaj wiele się mówi o zielonych biurach o biurach w formacie well-being. Jak Mute podchodzi do tego trendu i jakie znaczenie ma on dla Waszych produktów?
MH: Budynki, które stoją dziś, w dużej mierze będą nadal w użyciu w 2050 roku. Oczywiście powstaną nowe obiekty, ale nie będą one dominującą częścią zasobu. Dlatego musimy projektować nasze rozwiązania tak, aby odpowiadały na potrzeby adaptowalności istniejących biur. Chodzi nie tylko o to, by burzyć i budować od nowa, lecz by jak najlepiej wykorzystywać to, co już mamy. Nasi klienci to nie tylko właściciele nowoczesnych biurowców – często są to firmy działające w innych budynkach, np. takich, które są objęte ochroną konserwatora zabytków. Nasze produkty można instalować w bardzo różnych przestrzeniach, co zapewnia im uniwersalność i elastyczność.
Drugim istotnym trendem jest skracanie się okresów najmu biur. Dziś średni czas wynajmu to około 7 lat w Stanach Zjednoczonych, 5–6 lat w Europie i 3–5 lat w regionie Azji i Pacyfiku. To oznacza, że praktycznie za każdym razem, gdy firma się wyprowadza, biuro przechodzi remont i adaptację pod nowego najemcę. Tradycyjnie wiąże się to z dużymi kosztami, nowymi aranżacjami i koniecznością kupowania kolejnych produktów. Nasze rozwiązania różnią się tym, że klient może je po prostu zabrać ze sobą i – niczym z klocków – zbudować nową przestrzeń w innym miejscu.
System, który oferujemy, odpowiada na te globalne potrzeby adaptowalności i elastyczności. Dzięki modularności i mobilności klient nie musi inwestować w nowe ścianki działowe czy pełne remonty, które kończą się demontażem i generują odpady. Nasze produkty pozwalają ograniczać ten cykl ciągłej konsumpcji i przebudów.
Kolejny obszar, na który zwracają uwagę nasi klienci, to zielone budownictwo i certyfikacje, takie jak BREEAM, LEED czy WELL. Dziś biurowce konkurują ze sobą również poprzez zdobywanie tego typu certyfikatów, a każdy z nich stawia określone wymagania w zakresie zrównoważonego rozwoju. Nasze rozwiązania są projektowane tak, by pomagać klientom w ich spełnianiu – to także jeden z powodów, dla których konsekwentnie rozwijamy nasze działania w obszarze ESG.
R: Jakie plany w obszarze zrównoważonego rozwoju ma Mute na najbliższy rok, dwa, trzy? Na czym się teraz skupicie?
MH: W naszej wstępnej analizie istotności zidentyfikowaliśmy siedem głównych tematów, którymi chcemy się zająć. Pierwszy dotyczy zrównoważonego i innowacyjnego designu oraz naukowego udowadniania jego celowości i efektywności. Wdrażamy w tym zakresie tzw. Life Cycle Assessment (LCA) dla różnych konfiguracji naszych produktów. Obecnie prowadzimy analizy LCA, które pozwalają ocenić wpływ poszczególnych konfiguracji, a w kolejnych krokach planujemy przygotować zewnętrznie weryfikowane deklaracje środowiskowe. Dysponujemy już kilkoma realnymi case’ami od klientów, którzy dokonali rekonfiguracji naszych produktów – będziemy je dokumentować, analizować i dzielić się wynikami, pokazując jednocześnie wyzwania i naukę z tych procesów.
Drugi temat to ochrona klimatu oraz adaptacja do zmian klimatycznych. W firmie prowadzimy szkolenia z Mozaiki Klimatycznej dla pracowników, które odbywają się raz w miesiącu. W ramach tych działań chcemy przeszkolić około 40 osób, a w przyszłości planujemy również wprowadzenie Mozaiki Budowlanej. Szkolenia te są elementem edukacji klimatycznej i ściśle powiązane z opracowywaniem planu dekarbonizacji. Plan ten będzie obejmował współpracę z dostawcami, poszukiwanie alternatywnych materiałów oraz działania redukujące emisje w zakresie 3, które stanowią największą część naszego śladu węglowego.
Kolejny, wewnętrzny filar dotyczy zarządzania materiałami – wdrożyliśmy systemowe monitorowanie przepływu materiałów w firmie, co pozwala nam lepiej kontrolować procesy produkcyjne i minimalizować straty.
Wreszcie, w obszarze „S” – czyli aspektów społecznych – skupiamy się na satysfakcji pracowników. Planujemy badania satysfakcji i działania wspierające dobre warunki zatrudnienia. To istotny element, biorąc pod uwagę, że zatrudniamy 230 osób i prowadzimy własny zakład produkcyjny. Stabilność, sprawiedliwe warunki pracy i rozwój zespołu są dla nas priorytetem.
Ponadto możemy pochwalić się tym, że mimo iż Mute to firma produkcyjna i ze względu na charakter pracy fizycznej zatrudnia w większości mężczyzn, na stanowiskach zarządczych mamy całkiem dobrą równowagę, bo 43% kierowniczych stanowisk zajmują kobiety. Kwestie związane z wynagrodzeniami i gender pay gap również zostały opisane w raporcie. W Mute gender pay gap w 2023 roku wynosił 4,17% a w 2024 już 3,81%.
Kolejnym obszarem są działania w zakresie etycznego prowadzenia biznesu, czyli zarządzania (Governance). Niedawno przystąpiliśmy do UN Global Compact, co jest ważnym elementem naszych działań w tym zakresie.
Równocześnie kontynuujemy analizę interesariuszy i tematów istotnych dla firmy. Chcemy pogłębić te badania, aby mieć pewność, że wszyscy interesariusze są faktycznie zaangażowani. Wewnętrzne spotkania, Mozaiki oraz różne analizy mają na celu, by zaangażowanie nie było narzucone z góry, lecz wynikało z realnego zrozumienia znaczenia tych działań – inaczej mówiąc, żebyśmy działali zgodnie z zasadą „walk the talk”.
Współpraca z dostawcami i branżą to kolejny istotny element. W naszym biurze organizujemy spotkania dla architektów oraz firm będących klientami lub potencjalnymi klientami, aby edukować i angażować wszystkich uczestników procesu inwestycyjnego – od projektowania po wyposażenie biur.
Działamy dalej na wielu polach jednocześnie i mamy nadzieję, że w przyszłorocznym raporcie będziemy mogli pochwalić się kolejnymi osiągnięciami.
Rozmawiała: Katarzyna Łabuz
Rozmowa ESG Trends
