Fundusz Żubra, inicjatywa Kompanii Piwowarskiej, przekazał od początku działalności 7 mln złotych na ochronę przyrody. Efekty siedmiu lat współpracy z organizacjami pozarządowymi, instytutami naukowymi i parkami narodowymi to blisko 63 hektary terenów objętych ochroną, 50 utworzonych mikrorezerwatów oraz dziesiątki zrealizowanych projektów wspierających zagrożone gatunki zwierząt.
Fundusz Żubra działa w modelu partnerskim, angażując organizacje pozarządowe, instytuty naukowe, parki narodowe i ekspertów zajmujących się ochroną przyrody. Zakres wspieranych działań obejmuje ochronę siedlisk, wykup gruntów, wsparcie badań naukowych, projekty edukacyjne oraz pomoc dla dzikich zwierząt.
Jesteśmy dumni, że od siedmiu lat budujemy inicjatywę, która realnie wspiera ochronę polskiej przyrody. Za każdą przekazaną złotówką stoją konkretne działania – chronione siedliska, bezpieczniejsze warunki dla zagrożonych gatunków i projekty, które przynoszą trwałe efekty dla kolejnych pokoleń – mówi Jacek Grabarczyk, Dyrektor Marki Żubr, zapowiadając kolejne 500 tys. zł na wykup gruntów jeszcze w tym roku.
Fundusz Żubra pomógł zabezpieczyć blisko 64 hektary terenów o szczególnym znaczeniu dla bioróżnorodności
Jednym z filarów działalności Funduszu jest zabezpieczanie cennych przyrodniczo terenów przyległych do Białowieskiego i Biebrzańskiego Parku Narodowego. We współpracy z Fundacją Dziedzictwo Przyrodnicze powstało 50 mikrorezerwatów w Puszczy Karpackiej i Boreckiej, a ochroną objęto ponad 48 hektarów tzw. wiecznych lasów w Kotlinie Biebrzańskiej – olsów rosnących na bagnach, gdzie nie prowadzi się żadnych działań gospodarczych. Do końca 2025 roku Fundusz pomógł zabezpieczyć łącznie blisko 64 hektary terenów o szczególnym znaczeniu dla bioróżnorodności.
Największą wartością takich działań jak wykup gruntów jest ich trwałe zabezpieczenie. Ochrona Wiecznych Lasów daje przyrodzie przestrzeń do funkcjonowania zgodnie z jej naturalnym rytmem i stanowi jedną z najskuteczniejszych metod zachowania zagrożonych gatunków – podkreśla Radosław Michalski, Prezes Fundacji Dziedzictwo Przyrodnicze.
Wykup gruntów sąsiadujących z Biebrzańskim Parkiem Narodowym przyczynia się do powiększenia przestrzeni jednego z najcenniejszych obszarów mokradłowych w Europie, będącego schronieniem dla wielu rzadkich gatunków ptaków i ssaków.
Wsparcie dla zagrożonych gatunków – od żubra po nietoperze
Przez siedem lat Fundusz Żubra finansował projekty poświęcone ochronie m.in. żubra, wilka, rysia, niedźwiedzia, bobra, nietoperzy i susła moręgowanego, a także działania ograniczające konflikty na linii człowiek–dzika przyroda i budujące społeczną akceptację dla ochrony gatunków. Wsparciem objęto również ośrodki rehabilitacji dzikich zwierząt oraz inicjatywy interwencyjne ratujące pojedyncze zwierzęta i cenne przyrodniczo obiekty.
Nauka, technologia i monitoring środowiska
Fundusz angażuje się także w rozwój narzędzi wspierających badania i monitoring przyrodniczy. Dzięki przekazanym środkom instytucje naukowe i parki narodowe wyposażyły się w specjalistyczny sprzęt do monitoringu zwierząt i prowadzenia badań terenowych.
Nowe technologie, w tym sztuczna inteligencja i zaawansowane systemy monitoringu, otwierają przed naukowcami zupełnie nowe możliwości poznawania świata zwierząt. Analiza danych, która jeszcze niedawno zajmowała miesiące pracy wielu osób, dziś może być wykonana w ciągu godzin – mówi dr hab. Tomasz Borowik, Dyrektor Instytutu Biologii Ssaków PAN.
Model współpracy i skalowalność działań
Skala efektów osiągniętych przez Fundusz Żubra – 7 mln zł, blisko 63 hektary chronionych terenów i 50 mikrorezerwatów w siedem lat – wynika z modelu współpracy łączącego organizacje społeczne, naukowców, instytucje publiczne i biznes. Kompania Piwowarska, z 30,8% udziału wolumenowego na rynku piwa (dane Nielsen, 2025) i ponad 2500 pracowników, deklaruje kontynuację finansowania działań ochronnych – w tym roku ma to być dodatkowe 500 tys. zł na wykup gruntów.
