Niespełna rok po starcie systemu kaucyjnego 89% dorosłych Polaków deklaruje, że zwraca opakowania objęte kaucją. Z badania SW Research zleconego przez markę fritz-kola wynika też, że co czwarty badany oddaje opakowania znalezione w przestrzeni publicznej. Według estymacji co najmniej 1,03 mln dorosłych osób celowo zbiera butelki i puszki, a uzyskane pieniądze traktuje jako dodatkowy dochód.
Zwrot opakowań kaucyjnych: 89% Polaków deklaruje udział w systemie
System kaucyjny w Polsce działa od 1 października 2025 roku. Według Ministerstwa Klimatu i Środowiska do końca maja 2026 roku zwrócono około 1,6 mld pustych opakowań po napojach.
Głównym powodem zwrotu opakowań jest odzyskanie kaucji, wskazuje go 71% osób korzystających z systemu. Kolejny motyw to utrzymanie porządku w przestrzeni publicznej, który podało 33% osób zwracających opakowania.
Opakowania znalezione w przestrzeni publicznej: co czwarty badany je oddaje
Z badania wynika, że 63% respondentów zwraca wyłącznie opakowania z własnego gospodarstwa domowego. Kolejne 20% przyznaje, że zdarza im się oddać opakowania znalezione w miejscach publicznych, choć nie szukają ich celowo. Natomiast 6,23% badanych celowo zbiera butelki i puszki w przestrzeni publicznej. Łącznie oznacza to, że co czwarty dorosły Polak zwraca także opakowania znalezione na ulicy, w parku czy przy przystanku.
Zbieranie opakowań kaucyjnych jako dodatkowy dochód: co najmniej 1,03 mln osób
Według estymacji SW Research co najmniej około 1,03 mln dorosłych Polaków może celowo zbierać opakowania kaucyjne. Pieniądze uzyskane w ten sposób określają jako niewielkie lub istotne dodatkowe źródło dochodu.
Wyniki badania pokazują, że finansowa zachęta jest ważnym motywem zwracania opakowań, ale jej działanie widać także poza gospodarstwem domowym – mówi Mirco Wolf Wiegert, CEO i założyciel fritz-koli.
“Return For Good”: więcej danych o społecznym wymiarze systemu
Jednym z powodów realizacji badania w Polsce była niewielka ilość dostępnych dotychczas danych dotyczących motywacji osób zbierających opakowania kaucyjne oraz finansowego i społecznego znaczenia tego zjawiska. W ramach “Return For Good”, fritz-kola prowadzi podobne badania także na innych rynkach.
Według Pfandstudie Deutschland 2026 w Niemczech opakowania kaucyjne zbiera ponad 1,1 mln osób. W Austrii około 4% osób w wieku 16 lat i więcej regularnie zbiera butelki i puszki, aby uzupełnić swoje dochody. Dane te pokazują, że dobrze funkcjonujący system wpływa nie tylko na poziom zwrotów, ale także na sposób, w jaki ludzie postrzegają wartość opakowań i odpowiedzialność za wspólną przestrzeń. Każde opakowanie liczy się podwójnie – dla środowiska i dla ludzi.
O badaniu
Badanie „Postawy i zachowania wobec systemu kaucyjnego” zostało zrealizowane przez SW Research w dniach 28–30 lipca 2026 roku metodą CAWI na reprezentatywnej próbie 1008 dorosłych Polek i Polaków.
