Nawet 80% obecnych opakowań może wymagać przeprojektowania, aby spełnić nowe wymogi unijnego rozporządzenia PPWR – wynika z analiz Beyondly. Tymczasem szerokie stosowanie nowych przepisów rozpocznie się już od 12 sierpnia 2026 roku. Dla firm oznacza to zmianę materiałów i oznakowania, przebudowę procesów logistycznych, a także nowe podejście do projektowania opakowań w całym e-commerce i logistyce.
Jak PPWR zmieni rynek opakowań
PPWR (Packaging and Packaging Waste Regulation) to nowe unijne rozporządzenie dotyczące opakowań i odpadów opakowaniowych, które zastępuje dotychczasową dyrektywę. W przeciwieństwie do wcześniejszych regulacji będzie ono obowiązywać bezpośrednio we wszystkich państwach UE, co oznacza ujednolicenie zasad dla całego rynku europejskiego.
Choć przepisy formalnie weszły w życie już w lutym 2025 roku, kluczowy etap rozpocznie się 12 sierpnia 2026 roku, kiedy większość wymagań zacznie być stosowana szeroko w praktyce. Kolejne obowiązki i cele będą wdrażane etapowo aż do 2030 i 2040 roku.
Obowiązek projektowania opakowań z myślą o recyklingu
Nowe regulacje obejmują obowiązek projektowania opakowań z myślą o recyklingu, zwiększania udziału materiałów z recyklingu, ograniczania zbędnych opakowań oraz pustej przestrzeni w przesyłkach, a także rozwijania systemów ponownego użycia. Wprowadzają również nowe zasady oznakowania i identyfikowalności opakowań oraz rozszerzoną odpowiedzialność producenta (EPR).
Jednym z najbardziej odczuwalnych dla branży e-commerce wymogów będzie limit pustej przestrzeni w opakowaniach transportowych. Od 2030 roku wolna przestrzeń w paczkach ma wynosić maksymalnie 50%, co w praktyce oznacza konieczność lepszego dopasowania kartonów do produktów i ograniczenia nadmiarowych materiałów zabezpieczających.
Zmiany dotyczą nie tylko producentów opakowań, ale również importerów, dystrybutorów, firm e-commerce oraz przedsiębiorstw wykorzystujących opakowania w logistyce i sprzedaży. Według analiz Beyondly nawet 80% obecnych rozwiązań może wymagać redesignu, aby spełnić nowe wymogi dotyczące recyklowalności i minimalizacji materiałowej.
Przejście od deklaratywnego ESG do realizacji wymagań środowiskowych
PPWR jest jednocześnie kolejnym etapem przechodzenia od deklaratywnego ESG do realnych, mierzalnych wymagań środowiskowych. Firmy coraz częściej muszą analizować nie tylko koszt samego opakowania, ale również jego wpływ na ślad węglowy, transport, recykling czy poziom opłat środowiskowych.
Coraz większe znaczenie mają konkretne dane, takie jak możliwość recyklingu, udział surowców wtórnych czy analiza cyklu życia produktu (LCA). Jak wskazuje Beyondly, nawet 80% wpływu środowiskowego produktu jest determinowane już na etapie projektowania. Oznacza to, że decyzje podejmowane przy tworzeniu opakowania wpływają dziś bezpośrednio zarówno na zgodność regulacyjną, jak i przyszłe koszty operacyjne firmy.
UE zakłada również, że do 2030 roku wszystkie opakowania obecne na rynku europejskim będą nadawały się do recyklingu. Dodatkowo w kolejnych latach pojawią się ujednolicone oznakowania opakowań oraz rozwiązania cyfrowe, takie jak kody QR zawierające informacje o składzie materiałowym czy sposobie segregacji.
PPWR przestaje być dziś wyłącznie tematem działów compliance i zrównoważonego rozwoju. Coraz częściej staje się zagadnieniem strategicznym, które wpływa na koszty operacyjne, logistykę i sposób projektowania całego łańcucha dostaw. Firmy analizują już nie tylko cenę opakowania, ale również jego wpływ na transport, magazynowanie, automatyzację czy przyszłe opłaty środowiskowe – mówi Jarosław Kamiński, Dyrektor Zarządzający Rajapack Polska.
Największym wyzwaniem będzie wdrożenie zmian
Jak wskazują eksperci Rajapack Polska, dla wielu organizacji największym problemem może okazać się nie sama interpretacja przepisów, lecz skala operacyjnych zmian, jakie wymusi PPWR. Wdrożenie nowych rozwiązań opakowaniowych trwa średnio nawet dwa lata i wymaga współpracy wielu działów jednocześnie – od zakupów i logistyki po compliance oraz ESG.
Firmy będą musiały przeprowadzić audyty portfolio opakowań, zweryfikować zgodność dostawców, dostosować oznakowanie, przygotować nowe dane środowiskowe i przebudować procesy logistyczne. Szczególnego znaczenia nabiera także automatyzacja magazynów, ponieważ nawet niewielkie różnice w konstrukcji opakowań mogą wpływać na wydajność procesów kompletacji, pakowania i transportu.
PPWR zwiększa również znaczenie rozszerzonej odpowiedzialności producenta. W praktyce oznacza to, że konstrukcja opakowania, jego masa czy możliwość recyklingu będą coraz silniej wpływać na poziom kosztów środowiskowych ponoszonych przez firmy.
Wiele organizacji nadal traktuje PPWR głównie jako zmianę regulacyjną, tymczasem jej konsekwencje będą znacznie szersze. Nowe przepisy wpływają jednocześnie na konstrukcję opakowań, logistykę magazynową, transport i organizację procesów operacyjnych. Firmy, które rozpoczną dostosowanie zbyt późno, mogą mierzyć się nie tylko z kosztami redesignu, ale również z problemami operacyjnymi i ograniczoną dostępnością odpowiednich materiałów – podsumowuje Jarosław Kamiński, Dyrektor Zarządzający Rajapack Polska.
