Dlaczego dane są paliwem przyszłości? Między innymi na to pytanie odpowiadali eksperci podczas konferencji Sustainable Industry Lab 2026, która odbyła się 18 lutego w Centrum Konferencyjnym CNK w Warszawie. Panel poświęcony cyfrowym technologiom w usługach dla miast i przemysłu uświadomił, że dzięki już dostępnej technologii firmy mogą ograniczyć zużycie energii nawet o ponad 30%.
Transformacja energetyczna projektem cywilizacyjnym
Konferencja zgromadziła przedstawicieli administracji publicznej, biznesu, świata nauki, sektora finansowego i organizacji społecznych. Wspólnym mianownikiem rozmów było przekonanie, że transformacja energetyczna staje się projektem gospodarczym, bezpieczeństwa i, coraz wyraźniej, cywilizacyjnym.
Wystąpienie otwierające dyrektor generalnej UNEP/GRID-Warszawa Marii Andrzejewskiej nadało konferencji szeroką perspektywę. Odwołując się do ostrzeżeń Sekretarza Generalnego ONZ, António Guterresa, przypomniała, że świat znajduje się dziś w punkcie zwrotnym. Presja na klimat, na zasoby naturalne i ekosystemy rośnie szybciej, niż zakładano jeszcze kilka lat temu. Jednocześnie, jak podkreśliła, nigdy wcześniej nie dysponowaliśmy taką wiedzą, technologiami i potencjałem finansowym, aby tym trendom przeciwdziałać.
Transformacja klimatyczna nie wydarzy się w raportach ani dokumentach. Wydarzy się w decyzjach inwestycyjnych – podkreśliła Maria Andrzejewska.
Cyfrowa rewolucja: zagrożenie czy szansa dla planety?
Globalny kontekst dla tych decyzji nakreśliła Magda Biesiada z Programu Narodów Zjednoczonych ds. Środowiska (UNEP). W wystąpieniu zatytułowanym „Digital transformation for planetary stability” zwróciła uwagę na ambiwalentny charakter transformacji cyfrowej.
Z jednej strony, technologie cyfrowe, w tym sztuczna inteligencja, stają się akceleratorem realizacji Celów Zrównoważonego Rozwoju. Z drugiej, ich rozwój generuje rosnące zapotrzebowanie na energię, surowce krytyczne i infrastrukturę obliczeniową. Jak wskazano w nowej Średniookresowej Strategii UNEP na lata 2026 – 2029, rozwój technologii cyfrowych, w tym AI, może wielokrotnie zwiększyć zapotrzebowanie na moc obliczeniową i materiały niezbędne do transformacji energetycznej.
Transformacja cyfrowa nie jest neutralna. Kształtuje rynki, zachowania i modele gospodarcze w czasie rzeczywistym. Jednocześnie to przemysł, często szybciej niż regulacje, nadaje kierunek cyfrowej gospodarce – podkreśliła Magda Biesiada z Programu Narodów Zjednoczonych ds. Środowiska (UNEP).
Jej wystąpienie wybrzmiało jako apel o świadome projektowanie przyszłości ponieważ przyszłość nie jest czymś, w co wkraczamy. Przyszłość jest czymś, co tworzymy.
Polityka klimatyczna warunkiem utrzymania konkurencyjności
Europejską perspektywę przedstawił Kurt Vandenberghe, dyrektor generalny DG CLIMA w Komisji Europejskiej. Jego przekaz był jednoznaczny: polityka klimatyczna nie jest już agendą ekologiczną. Jest strategią modernizacji i warunkiem utrzymania konkurencyjności.
W obliczu rosnących kosztów importu paliw kopalnych oraz globalnego wyścigu do neutralności klimatycznej, Europa musi „pozostać na kursie” transformacji do 2050 roku. Dekarbonizacja oznacza w praktyce eliminację paliw kopalnych i elektryfikację gospodarki. To także ogromny program inwestycyjny. Komisja Europejska szacuje, że dodatkowe nakłady sięgną kilku procent PKB rocznie, ale, jak zaznaczył Vandenberghe, jest to skala porównywalna z historycznymi momentami modernizacji gospodarczej Europy.
To nie jest wyłącznie agenda klimatyczna. To agenda modernizacyjna. Musimy zdecydować, czy wybieramy dekarbonizację i modernizację, czy fosylizację i agonizację – mówił Kurt Vandenberghe.
Ekspert wskazał Clean Industrial Deal jako początek nowej polityki przemysłowej, w której przychody z systemu EU ETS mają wspierać inwestycje w dekarbonizację europejskiego przemysłu.
Koncepcja Sustainable AI
W końcowej części konferencji silnie wybrzmiał temat infrastruktury przyszłości i koncepcji Sustainable AI. Zwracano uwagę, że koszt wykorzystania sztucznej inteligencji nie jest wirtualny. Już dziś AI odpowiada za ok. 1,5% globalnego zużycia energii, a do 2050 roku udział ten może się podwoić.
Podkreślano, że rozwiązaniem nie jest rezygnacja z technologii, lecz jej odpowiedzialne projektowanie: rozwój mniejszych i bardziej efektywnych modeli, wykorzystanie ciepła odpadowego z centrów danych czy budowanie kompetencji użytkowników. Każde działanie w świecie cyfrowym wiąże się bowiem z realnym kosztem środowiskowym.
Konferencja Sustainable Industry Lab 2026 odbyła się 18 lutego w Centrum Konferencyjnym CNK w Warszawie. Wydarzenie zostało zorganizowane przez UNEP/GRID-Warszawa we współpracy z Miastem Warszawa.
