182 nowe produkty i usługi, 72 patenty, 34 wzory użytkowe, ponad 8 tys. cytowań naukowych – to bilans programu BIOSTRATEG, strategicznej inicjatywy Narodowego Centrum Badań i Rozwoju (NCBR). Dzięki ponad 451 mln zł krajowego dofinansowania powstały rozwiązania, które zmieniają rolnictwo, gospodarkę leśną, ochronę środowiska i rynek konsumencki. Efekty oceniła właśnie ewaluacja końcowa.
Na realizację nowatorskich projektów z obszaru rolnictwa, leśnictwa i środowiska naturalnego Narodowe Centrum Badań i Rozwoju (NCBR) przekazało ponad 451 mln zł dofinansowania ze środków krajowych.
Wsparcie finansowe otrzymało 38 projektów. Średnia wartość projektu wyniosła 16,2 mln zł, a średnia wartość dofinansowania to 11,9 mln zł.
Jak wypadła zlecona przez NCBR końcowa ocena efektów programu?
BIOSTRATEG w liczbach
- 38 projektów dofinansowanych w latach 2014–2016,
- 182 nowe lub ulepszone produkty, procesy i usługi,
- 144 nadane stopnie naukowe,
- 72 patenty i 34 wzory użytkowe,
- 51 nagród i wyróżnień, w tym 16 międzynarodowych,
- 862 publikacje w czasopismach naukowych (SCI),
- 8354 cytowania w bazie ISI,
- wdrożenia w Polsce i na rynkach zagranicznych.
Wdrożenia: od opakowań po platformy cyfrowe
Z 38 dofinansowanych projektów, aż 26 (68%) znalazło praktyczne zastosowanie – od pasz, nawozów, kosmetyków i opakowań, po systemy doradcze, platformy internetowe czy technologie przyjazne środowisku. Część efektów została wdrożona komercyjnie, inne mają charakter prospołeczny – trafiły do sektora publicznego lub zostały udostępnione bezpłatnie.
– Ambitne cele programu BIOSTRATEG, zarówno w aspekcie rozwoju wiedzy naukowej i upowszechnienia wyników badań, jak i w zakresie różnego typu wdrożeń, zostały osiągnięte. Pozwala nam to myśleć o kolejnych programach strategicznych, takich jak np. ukierunkowany na rolnictwo program AGROSTRATEG – mówi Bożena Lublińska-Kasprzak, zastępczyni dyrektora Narodowego Centrum Badań i Rozwoju.
Realizacja interdyscyplinarnych projektów, z szerokim zakresem badań terenowych i laboratoryjnych, to dla naukowców i przedsiębiorców ogromny powód do satysfakcji, a niejednokrotnie także przełom w karierze lub biznesie. Ewaluacja wykazała, że duża część beneficjentów rozwija uzyskane wyniki badań w kolejnych pracach B+R. Co więcej, wszyscy kontynuują współpracę przynajmniej z częścią konsorcjantów. Ma to kapitalne znaczenie dla ożywienia dialogu nauki z przemysłem.
HabitARS: teledetekcja w służbie przyrody i miast
Projekt HabitARS pokazał, jak teledetekcja może wspierać monitoring siedlisk przyrodniczych Natura 2000, a także inwentaryzację zieleni w miastach. Dzięki wielosensorowej platformie lotniczej i algorytmom uczenia maszynowego powstało innowacyjne narzędzie stosowane dziś w parkach narodowych i w metropoliach – m.in. do mapowania 7 mln drzew w Warszawie. Rozwiązanie rozwijane jest obecnie w projektach adaptacji miast do zmian klimatu.
EKOPOLPAK: opakowania biodegradowalne i bezpieczne dla żywności
W ramach projektu EKOPOLPAK opracowano i wdrożono technologie powlekania tektury falistej biodegradowalnymi emulsjami parafinowymi oraz nowe metody oceny surowców papierniczych. Efektem są innowacyjne opakowania bezpieczne dla żywności i środowiska, a także 5 patentów, 8 nowych produktów i liczne wdrożenia przemysłowe. Projekt przyniósł również rozwój kadry naukowej – m.in. dwie profesury i sześć habilitacji.
PLANTARUM: wegańskie kosmetyki i wsparcie dla rolników
Projekt PLANTARUM skupił się na wykorzystaniu surowców roślinnych (m.in. lucerna, nawłoć) jako źródeł substancji biologicznie aktywnych. Powstały wegańskie kosmetyki, suplementy diety i biomateriały, a także linia produkcyjna makroemulsyjnych preparatów kosmetycznych. Wsparcie lokalnych społeczności rolniczych poprzez uprawę nowych gatunków roślin to dodatkowy wymiar społeczny projektu.
Znaczenie programu dla ESG
BIOSTRATEG to przykład, jak nauka i biznes mogą współpracować dla zrównoważonego rozwoju:
- E (Environment): technologie zmniejszające presję człowieka na środowisko, np. ekologiczne opakowania, monitoring przyrody, przyjazne środowisku procesy.
- S (Social): wsparcie lokalnych społeczności rolniczych, nieodpłatne wdrożenia w sektorze publicznym.
- G (Governance): skuteczny model konsorcjów łączących naukowców i przedsiębiorców, komercjalizacja innowacji i transfer wiedzy.
Wnioski z ewaluacji: BIOSTRATEG wypełnił lukę finansowania we wczesnych etapach rozwoju technologii i przyczynił się do podniesienia ich gotowości rynkowej. Projekty generowały wiedzę naukową i realne wdrożenia ograniczające negatywny wpływ działalności gospodarczej na środowisko.
Pełna ewaluacja programu: gov.pl/web/ncbr/zrealizowane
