Od stycznia 2026 roku Warszawa wdroży pilotażowy program „dzielni” – ogólnodostępnych punktów wymiany, naprawy i ponownego wykorzystania rzeczy oraz dzielenia się żywnością. Projekt wpisuje się w cele miasta związane z ograniczaniem marnotrawstwa, rozwojem gospodarki cyrkularnej i wzmacnianiem edukacji ekologicznej mieszkańców.
Dzielnie będą ogólnodostępnymi miejscami wymiany przedmiotów codziennego użytku czyli ubrań, tekstyliów, książek, zabawek, sprzętu elektronicznego RTV i AGD, mebli, roślin etc., a także naprawy i ponownego wykorzystania różnych przedmiotów. Niektóre dzielnie będą też miejscem dzielenia się żywnością – mówi Magdalena Młochowska, Dyrektor Koordynator ds. Zielonej Warszawy, Urząd m.st. Warszawy.
W listopadzie 2025 roku rozstrzygnięto konkurs na operatorów inicjatywy. Spośród 14 zgłoszeń wybrano trzy organizacje, które najlepiej spełniły kryteria formalne i merytoryczne. W efekcie na terenie stolicy powstanie dziewięć Dzielni, zlokalizowanych w różnych częściach miasta, m.in. na Mokotowie, Żoliborzu, Bielanach, w Śródmieściu oraz na Pradze.
Traktujemy ten projekt jako pilotaż. Będziemy obserwować co jest najważniejsze dla naszych mieszkańców, jakie pomysły NGO są najciekawsze i na tej podstawie uruchomimy kolejny konkurs już z większymi środkami.
Integralną częścią projektu będą warsztaty edukacji ekologicznej, podczas których będzie można nauczyć się jak naprawiać i przerabiać przedmioty i jak w codziennym życiu stosować gospodarkę o obiegu zamkniętym – mówi Magdalena Młochowska, Dyrektor Koordynator ds. Zielonej Warszawy, Urząd m.st. Warszawy
Na terenie stolicy powstanie 9 Dzielni
Dzielnie mają pełnić funkcję lokalnych hubów ponownego użycia. Mieszkańcy będą mogli bezpłatnie oddawać i odbierać przedmioty codziennego użytku – od ubrań i książek, przez zabawki i tekstylia, po sprzęt RTV i AGD, meble czy rośliny. Warunkiem jest dobry stan przekazywanych rzeczy, tak aby mogły one realnie zyskać „drugie życie”.
Część punktów umożliwi także dzielenie się żywnością, co stanowi odpowiedź na rosnący problem jej marnowania w miastach. Odpady nadal mają trafiać do dedykowanych punktów selektywnej zbiórki (PSZOK i MPSZOK), co podkreśla rozdzielenie obiegu rzeczy użytecznych od systemu gospodarowania odpadami.
Eko-edukacja i wsparcie modelu GOZ
Istotnym elementem programu będą warsztaty z zakresu edukacji ekologicznej. Uczestnicy zdobędą praktyczne kompetencje związane z naprawą przedmiotów, kreatywnym przerabianiem rzeczy oraz wdrażaniem zasad niemarnowania w codziennym życiu. Miasto liczy, że działania edukacyjne przełożą się nie tylko na zmianę nawyków konsumenckich, ale również na budowanie lokalnych wspólnot wokół idei odpowiedzialnej konsumpcji.
Jak podkreślają przedstawiciele ratusza, powodzenie pilotażu może otworzyć drogę do dalszego rozwoju projektu i objęcia nim kolejnych dzielnic Warszawy w następnych latach.
ESG w praktyce miejskiej
Inicjatywa Dzielni łączy obszar środowiskowy (redukcja odpadów, ograniczenie emisji związanych z produkcją nowych dóbr) oraz społeczny (integracja mieszkańców, dostępność bezpłatnych zasobów). Ponadto to inicjatywa oparta na współpracy miasta z organizacjami społecznymi.
Źródło: Urząd m.st. Warszawy
