Zarządzanie odpadami w sieciach handlowych czeka nieunikniona transformacja. Koszty rosną w zawrotnym tempie, regulacje stają się coraz bardziej wymagające, a cyfryzacja przestaje być opcją – to konieczność. Jak wynika z najnowszego raportu ZEME i Keralla Research, 37 proc. przedstawicieli branży retail uważa digitalizację za kluczowy kierunek zmian.
W ostatnich latach zarządzanie odpadami stało się kolejnym odczuwalnym wyzwaniem, z jakim muszą się mierzyć sieci handlowe.
Zarządzanie odpadami wyzwaniem dla sieci handlowych
Nowe przepisy dotyczące systemu kaucyjnego, ESG oraz gospodarki o obiegu zamkniętym (GOZ) nakładają na firmy coraz większe obowiązki.
Wiąże się to nie tylko z koniecznością zmian operacyjnych, ale także rosnącymi kosztami gospodarki odpadowej – co czwarta firma przyznaje, że wydatki w tym zakresie znacząco wzrosły, a 28 proc. badanych wskazuje na brak wystarczających środków finansowych na ich realizację.
– Aż 34 proc. respondentów naszego badania zwraca uwagę na tempo zmian regulacyjnych i brak jasnych wytycznych dotyczących ich wdrażania. To sprawia, że firmy odkładają inwestycje na ostatnią chwilę, obawiając się nietrafionych wydatków. Przykładem takiej sytuacji jest system kaucyjny, który ma wejść w życie w październiku 2025 roku – mówi Kacper Adamowicz, CEO ZEME.
Dodatkowo, 22 proc. respondentów zmaga się z limitami budżetowymi narzuconymi przez centrale, co dodatkowo utrudnia wdrażanie zmian. W efekcie zadania związane z gospodarką odpadową często są rozproszone między różnymi działami, co obniża efektywność operacyjną i komplikuje procesy decyzyjne.
– Aż 34 proc. respondentów naszego badania zwraca uwagę na tempo zmian regulacyjnych i brak jasnych wytycznych dotyczących ich wdrażania. To sprawia, że firmy odkładają inwestycje na ostatnią chwilę, obawiając się nietrafionych wydatków. Przykładem takiej sytuacji jest system kaucyjny, który ma wejść w życie w październiku 2025 roku. Według naszego badania 43 proc. firm jest w trakcie przygotowań do jego wdrożenia, ale aż 25 proc. nie podjęło jeszcze żadnych działań – mówi Kacper Adamowicz, CEO ZEME. Warto jednak pamiętać, że zarządzanie odpadami to nie tylko obowiązek, ale też obszar, w którym firmy mogą szukać oszczędności, przewagi konkurencyjnej i korzyści wizerunkowych. Na przykład dzięki cyfryzacji i automatyzacji.
Digitalizacja kluczowym trendem w zarządzaniu odpadami
W dobie rosnących kosztów i zwiększających się obowiązków administracyjnych, kluczowym kierunkiem zmian w zarządzaniu odpadami staje się automatyzacja i cyfryzacja. Raport pokazuje, że aż 37 proc. sieci handlowych uznaje digitalizację za kluczowy trend.
– Obecnie wiele firm wciąż opiera się na ręcznym raportowaniu i arkuszach kalkulacyjnych, co prowadzi do błędów, zwiększonego nakładu pracy i utrudnionej analizy danych. Tymczasem wdrożenie nowoczesnych systemów IT pozwala nie tylko na efektywniejsze monitorowanie kosztów czy lepsze dostosowanie się do zmieniających się regulacji prawnych, ale przede wszystkim na optymalizację procesów i uproszczenie raportowania. Dzięki temu można realnie odciążyć pracowników działów logistyki, ochrony środowiska, a także personel operacyjny w sklepach, uwalniając ich czas na bardziej strategiczne zadania i zwiększając konkurencyjność całej organizacji – komentuje Kacper Adamowicz, CEO ZEME.
Odpady jako zasób
Coraz więcej firm zaczyna postrzegać odpady nie jako problem, ale jako wartościowy surowiec wtórny, który można ponownie wykorzystać, przetworzyć lub sprzedać, co pozwala na częściową kompensację kosztów ich zagospodarowania.
96 proc. badanych firm uwzględnia Gospodarkę Obiegu Zamkniętego w swoich strategiach, jednak jedynie 14 proc. traktuje ją jako priorytet. Wdrożenie GOZ wymaga bowiem nie tylko odpowiednich inwestycji, ale także reorganizacji procesów logistycznych, odpowiedniej infrastruktury oraz współpracy z dostawcami i partnerami. Ważną rolę odgrywa również edukacja pracowników i klientów, aby efektywnie segregować odpady i minimalizować marnotrawstwo surowców.
Wybór modelu zarządzania odpadami
Jednym z kluczowych dylematów dla sieci handlowych pozostaje decyzja o modelu zarządzania odpadami – czy lepszym rozwiązaniem jest outsourcing, czy prowadzenie tych działań własnymi zasobami?
Organizacja transportu odpadów to jeden z najbardziej wymagających pod względem operacyjnym i finansowym aspektów całego procesu. 78 proc. sieci handlowych decyduje się na outsourcing, powierzając gospodarkę odpadową wyspecjalizowanym firmom. Z kolei 22 proc. nadal zarządza transportem samodzielnie, głównie z powodu ograniczonej dostępności partnerów lub obaw o jakość świadczonych usług.
– Robiliśmy rozeznanie rynku i nie ma wielu dostawców, którzy byliby gotowi na obsługę sieci na poziomie ogólnokrajowym. A my mamy prawie 500 punktów, które wymagają spójnego zarządzania odpadami – tłumaczy jeden z respondentów badania. Decyzja o modelu zarządzania logistyką odpadową zależy od wielu czynników, w tym skali działalności firmy, kosztów operacyjnych oraz dostępności wyspecjalizowanych partnerów.
Przyszłość zarządzania odpadami w retailu
Zarządzanie odpadami staje się jednym z kluczowych elementów funkcjonowania sieci handlowych. Nie tylko ze względu na regulacje, ale również rosnące koszty i oczekiwania klientów.
Branża retail zmierza w kierunku cyfryzacji, automatyzacji oraz zgodności z zasadami ESG
Jak pokazuje raport ZEME, branża zmierza w kierunku większej cyfryzacji, automatyzacji oraz zgodności z zasadami ESG.
Firmy, które szybko wdrożą nowoczesne technologie i zoptymalizują procesy zarządzania odpadami, nie tylko ograniczą ryzyko operacyjne, ale również zyskają przewagę konkurencyjną, obniżając koszty i wzmacniając swój wizerunek jako zrównoważonych i odpowiedzialnych graczy na rynku retail.
Pełna treść raportu „Jak sieci handlowe zarządzają odpadami?” jest dostępna TUTAJ.
